pełnomocnictwo

Odwołanie i wygaśnięcie pełnomocnictwa

Pełnomocnictwa udzielamy w różnych sytuacjach życiowych, np. do zaciągnięcia zobowiązania lub rozporządzania prawem.  Za jego pośrednictwem umocowujemy określoną osobę, by reprezentowała nasze sprawy oraz interesy przez dany czas. Niekiedy jednak występują niespodziewane sytuacje, które wywołują skutki prawne w postaci odwołania lub wygaśnięcia pełnomocnictwa.

Odwołanie i wygaśniecie pełnomocnictwa regulowane jest zasadami skonkretyzowanymi w Kodeksie cywilnym.

Zgodnie z  art. 101 Kodeksu cywilnego:

  • odwołanie pełnomocnictwa może nastąpić w każdym czasie;
  • wygaśnięcie pełnomocnictwa następuje z chwilą śmierci mocodawcy;
  • wygaśnięcie pełnomocnictwa następuje z chwilą śmierci pełnomocnika.

Należy zważyć, że doktryna prawna wskazuje, iż do wygaśnięcia pełnomocnictwa dochodzi również w sytuacji:

  • zrzeczenia się pełnomocnictwa przez umocowanego do działania;
  • upłynięcia terminu, na który zostało udzielone pełnomocnictwo;
  • dokonania czynności prawnej, co do której zostało udzielone pełnomocnictwo;
  • wygaśnięcia stosunku prawnego, który stanowił podstawę umocowania.

Pełnomocnictwo, jak wcześniej wspomniano, może zostać odwołane w każdym czasie. W związku z faktem, iż udzielenie umocowania stanowi jednostronną czynność prawną, wystarczy złożyć oświadczenie woli pełnomocnikowi w tym zakresie. Do czynności odwołania pełnomocnictwa nie wymaga się w żaden sposób zgody pełnomocnika.

Odwołania pełnomocnictwa można dokonać w każdej formie, niezależnie od tego, czy zostało ono udzielone w formie pisemnej czy w formie aktu notarialnego, albowiem wystarczy, iż naszą wolę wyartykułujemy naszemu dotychczasowemu pełnomocnikowi w sposób zrozumiały i bezpośredni. Możemy to zatem uczynić poprzez złożenie oświadczenia ustnego, pisemnego, za pomocą aktu notarialnego czy też za pośrednictwem poczty elektronicznej.

Należy jednak pamiętać, że czynność przeniesienia własności nieruchomości wiąże się ze sformalizowanym trybem – w związku z powyższym przy udzieleniu, jak i odwołaniu pełnomocnictwa w tym zakresie zobligowani jesteśmy stosować zasadę prawną lex specialis derogat legi generali, tj. zasadę oznaczającą, iż prawo o większym stopniu szczegółowości należy stosować przed prawem ogólniejszym. Wobec zawarcia w Kodeksie cywilnym wymogów formalnych przy postępowaniu w zakresie przeniesienia własności nieruchomości pełnomocnictwo (zgodnie z art. 158 oraz art. 98 Kodeksu cywilnego) może być udzielone wyłącznie w formie aktu notarialnego, wobec powyższego powinno być również odwołane w takiej właśnie formie.

Skutkiem odwołania pełnomocnictwa jest jego wygaśnięcie, a zatem nasz przedstawiciel nie może już działać w naszym imieniu w zakresie odwołanego pełnomocnictwa. Oczywiście Kodeks cywilny przewiduje w tym zakresie wyjątki, mianowicie: czynności prawne dokonane w imieniu mocodawcy po wygaśnięciu umocowania w granicach pierwotnego umocowania, zgodnie z prawem będą ważne, chyba że druga strona o wygaśnięciu umocowania wiedziała lub z łatwością mogła się dowiedzieć.

Pamiętajmy, że zgodnie z art. 102 Kodeksu cywilnego dotychczasowy pełnomocnik po wygaśnięciu umocowania zobowiązany jest zwrócić mocodawcy dokument pełnomocnictwa. Może on żądać poświadczonego odpisu tego dokumentu. Wygaśnięcie umocowania powinno być na odpisie zaznaczone.

W każdym przypadku, gdy napotkamy trudności związane z ustaniem stosunku prawnego, którym jest odwołanie i wygaśnięcie pełnomocnictwa, warto skorzystać w tym wymiarze z pomocy specjalisty.

Rafał Kufieta

Kancelaria Prawna Rafał Kufieta

Zapisz się do naszego newslettera

Rozwiązałeś swój problem?

Podpowiemy Ci co należy zrobić.
Ciekawe rozwiązania bezpłatnie wprost na Twój email